Bijna dertig jaar lang waren ze in het wielerseizoen iedere dinsdagavond op het afgesloten wielercircuit van Papendal. Of het nu regende, stormde, hagelde of klef warm was: Fred en Hetty Langenkamp stonden klaar voor de wielrenners van de wekelijkse Papendalcompetitie. Ze leidden ruim 500 trainingswedstrijden in goede banen. Deze week namen ze afscheid. Ze hadden de 30 jaar graag vol gemaakt, maar door gezondheidsproblemen van Fred was dat niet mogelijk.
(Tekst en foto’s Henk Donkers)
Door de inzet van Fred en Hetty groeide de Papendalcompetitie in de loop der jaren uit tot een vaste waarde voor wielrenners uit Arnhem en omgeving. Niet alleen voor renners van de Arnhemse wielervereniging RETO waar Fred lid van is, maar ook voor verenigingen uit plaatsen als Ede en Apeldoorn.
Leren ‘koersen’
Hier leerden wielrenners ‘koersen’. Hier leerden ze hoe zich moesten positioneren in het peloton, hoe ze zichzelf ‘uit de wind’ en anderen ‘in de wind’ konden zetten, hoe ze bochten het beste konden aansnijden zonder te veel vaart te verliezen, hoe ze moesten demarreren en hoe ze een sprint moesten aanpakken. Hier leerden ze om te gaan met hun fysieke grenzen en ‘af te zien’, vooral tijdens regen en kou. Hier konden ze wedstrijdervaring opdoen en zich ontwikkelen als wielrenner, van recreant tot amateur en van amateur tot prof. Wielrenners als Annemiek van Vleuten (olympisch en meervoudig wereldkampioen en winnaar van klassiekers en alle grote rondes) en profwielrenner Arvid de Kleijn leerden hier de kneepjes van het vak.
Annemiek van Vleuten
Bij hun afscheid kregen Fred en Hetty een afscheidsboek aangeboden waarin generaties wielrenners in persoonlijke bijdragen hun grote waardering voor hen uitspreken. Ze worden geroemd om hun hartelijkheid, toewijding, inzet en betrouwbaarheid. Annemiek van Vleuten: “Hier begon in 2007 mijn ontwikkeling als renster. Het was laagdrempelig, leuk, gezellig én ik leerde er in het peloton te fietsen op een veilige manier. Dit laatste is heel belangrijk geweest voor de ontwikkeling van mijn stuurvaardigheid. Ik had nog wat in te halen toen ik pas op 25-jarige leeftijd begon met wielrennen.”
Mopperende mannen
Van Vleuten haalt nog een leuke anekdote op. In 2011 had ze Marianne Vos gevraagd een keer mee te rijden op de dinsdagavond. Samen kwamen ze in de kopgroep van allemaal mannen terecht. Marianne won de sprint. Sommige mannen mopperden, aldus Van Vleuten, dat de ‘competitie niet bedoeld was voor profs’. Van Vleuten had in die tijd gewoon een baan en kreeg alleen een onkostenvergoeding, want de professionalisering van het vrouwenwielrennen moest toen nog beginnen.
Grote impact
Profwielrenner Arvid de Kleijn (Tudor, winnaar van Milaan-Turijn en etappes in meerdaagse wedstrijden) reed hier zijn eerste wedstrijd en leerde hier koersen. Hij keek er iedere week naar uit. “Jullie impact op de sport is groot”, schrijft hij. “Of je nu een ambitieuze profwielrenner was of een recreant, iedereen was welkom.” Hij dankt hen voor de rol die ze gespeeld hebben in zijn ontwikkeling en carrière. “Dat zal ik altijd met me meedragen.”
Smeerolie
Namens de gemeente bedankte sportwethouder Bob Roelofs het echtpaar voor hun jarenlange inzet. “Vrijwilligers zijn de smeerolie van een vereniging”, aldus Roelofs. “Zonder vrijwilligers als Fred en Hetty kunnen allerlei mooie ideeën geen werkelijkheid worden. Daarom willen we hen als gemeente bedanken voor alles wat ze voor RETO en de wielersport in de regio betekend hebben.”
Namens de KNWU kreeg het duo een onderscheiding opgespeld. RETO stelt in de volgende ALV voor om Fred te benoemen als erelid.

Grand Départ
Als afsluiting van de korte, ingetogen huldiging mochten Fred en Hetty plaatsnemen in een open jurywagen om het ‘Grand Départ’ te verzorgen. Twee rondes reden ze met de vlag in de hand voor het gesloten peloton uit. Toen ging de vlag omlaag en ging de koers ‘los’.
