ARNHEM – Het dossier rond de Schaapsdrift is ontspoord door een combinatie van haast, gebrekkige communicatie en politieke strijd. Dat concludeert de Arnhemse Rekenkamer in een kritisch rapport over de gang van zaken rond het voorkeursrecht en het daaropvolgende participatieproces. De Rekenkamer spreekt van een bestuurlijke ‘perfect storm’. Daarmee doelt zij op een opeenstapeling van factoren die het proces vanaf het begin onder druk zette. Volgens het onderzoek was het plan juridisch in orde, maar schoot de uitvoering tekort. Juist dat leidde tot langdurige onrust en wantrouwen bij bewoners.
Valse start werkte jarenlang door
De grootste fout ligt volgens de Rekenkamer aan het begin van het proces. De communicatie over het voorkeursrecht was juridisch en weinig empathisch, terwijl bewoners nauwelijks de mogelijkheid hadden om direct vragen te stellen. Dat zorgde voor onzekerheid en het gevoel dat sloop al vaststond. Die ‘valse start’ heeft het verdere traject blijvend beïnvloed. Het vertrouwen van bewoners raakte beschadigd en is volgens de Rekenkamer nooit volledig hersteld. Het participatieproces dat daarna volgde, begon daardoor niet vanuit samenwerking, maar vanuit herstel van een verstoorde relatie.
Participatie voelde voor bewoners zinloos
De gemeente organiseerde in de jaren daarna wel bijeenkomsten en gesprekken met bewoners. Toch concludeert de Rekenkamer dat het participatieproces onvoldoende heeft gewerkt. Zo ontbrak een helder overzicht van wat er met de inbreng van bewoners is gedaan. Ook werd niet inzichtelijk gemaakt welke ideeën zijn afgewezen en waarom. Daardoor ontstond bij een deel van de bewoners het gevoel dat hun bijdrage weinig invloed had op de uiteindelijke plannen. Volgens de Rekenkamer heeft dat het wantrouwen verder versterkt.
Kritiek op college én gemeenteraad
De kritiek richt zich niet alleen op het college van burgemeester en wethouders. Ook de gemeenteraad krijgt een duidelijke tik op de vingers. Het college handelde volgens de Rekenkamer te gehaast. De wens om nog vóór de verkiezingen van 2022 een besluit te nemen, zorgde ervoor dat risico’s en belangen van bewoners onvoldoende zijn meegewogen. Een uitgebreide risicoanalyse ontbrak. De raad was vervolgens langdurig en intensief betrokken bij het dossier, maar gaf volgens de Rekenkamer onvoldoende richting. Er werd meer dan 100 uur vergaderd, maar duidelijke kaders voor participatie bleven uit. Het debat ging bovendien regelmatig over personen in plaats van de inhoud.
Ambitieus plan, kwetsbare uitvoering
De plannen voor Schaapsdrift zijn ambitieus. De gemeente wil het gebied transformeren tot een groene, gemengde stadswijk met honderden woningen, zorgvoorzieningen en ruimte voor bedrijvigheid. Daarmee moet het gebied beter aansluiten op station Presikhaaf en de groei van de stad. Volgens de Rekenkamer is die ambitie op zichzelf begrijpelijk. Maar de gemeente had te weinig ervaring met dit soort complexe binnenstedelijke projecten. In combinatie met hoge werkdruk, personeelswisselingen en politieke druk leidde dat tot een kwetsbare uitvoering.
Vertrouwen nog altijd broos
Het gevolg is dat het vertrouwen van bewoners en betrokkenen anno 2026 nog altijd kwetsbaar is. De Rekenkamer stelt dat formele rechtmatigheid niet automatisch leidt tot bestuurlijke legitimiteit. Met andere woorden: dat een besluit juridisch klopt, betekent nog niet dat het door bewoners als eerlijk of zorgvuldig wordt ervaren. De Rekenkamer doet meerdere aanbevelingen. Zo moet de gemeente bij toekomstige projecten vooraf beter nadenken over risico’s en belangen, en communicatie een volwaardige plek geven in de besluitvorming. Ook moet duidelijker worden vastgelegd wat er met input van bewoners gebeurt. Voor de gemeenteraad ligt er de opdracht om eerder en explicieter kaders te stellen, met name bij participatie. De behandeling van het rapport in de gemeenteraad volgt later deze maand.
