ARNHEM – Zittend op het ruime terras van Restaurant Sonsbeek Paviljoen, is het niet moeilijk voor te stellen dat op deze plek ooit ‘De Theepit’ was gevestigd. Sinds 1899 was dit een geliefde pleisterplaats waar men bijeenkwam voor thee, feesten en partijen. De voormalige theeschenkerij kreeg in 1988 echter een nieuwe bestemming, toen het pand werd omgevormd tot een Chinees specialiteitenrestaurant. Ruim drie decennia later is het Sonsbeek Paviljoen niet meer weg te denken uit het Arnhemse horecalandschap. Over lokale iconen gesproken.
De vlagerige wind geselt het terras als wij arriveren bij het Sonsbeek Paviljoen. Gelukkig vinden we een plek pal naast de entree, waardoor we in absolute luwte kunnen zitten. Dat her en der parasols dreigen het luchtruim te kiezen, beangstigt ons niet; wij zitten veilig! De laatste zonnestralen van de dag kiezen ervoor om precies ons tafeltje te fêteren met het prachtigste licht en de fijnste warmte.
Het Sonsbeek Paviljoen is dus inmiddels al bijna dertig jaar een vaste waarde in Arnhem. Niet alleen vanwege de keuken, maar zeker ook vanwege de locatie. Midden in Park Sonsbeek, zonder veel discussie het fraaiste stadspark dat Nederland rijk is, kijkt men uit over de Kleine Waterval en de bijna sprookjesachtig aandoende Zwanenbrug. Er zijn slechtere decors denkbaar voor een avondje tafelen. Sterker nog, ze zijn schaars.
Principes
Bij Restaurant Sonsbeek Paviljoen eet je van een uitgebreid á la carte menu, maar omdat we geen keuzes willen maken geven we ons vanavond over aan het zogeheten ‘Oriental Tasting Menu’ (€ 37,80 op maandag, woensdag en donderdag, € 39,80 van vrijdag t/m zondag). Dit is een concept -om dat vreselijk lelijke woord toch maar te gebruiken- waarbij iedere gast per ronde een aantal kleinere gerechten kan kiezen. All-you-can-eat dus? Jazeker. Normaal gesproken waagt uw recensent zich niet aan dit soort vaak platvloerse vreetschuren, maar een lokaal restaurant dat geen deel uitmaakt van een keten en al dertig jaar kan rekenen op een trouwe schare fans, verdient het dat sommige principes tijdelijk opzij worden geschoven.
Tipan of teppan?
Op de kaart prijkt het woord tipan, een term die menig restaurantbezoeker doet vermoeden dat hier een vleugje Japan op tafel verschijnt. Dat is echter maar ten dele waar. Het oorspronkelijke Japanse woord luidt teppan en verwijst naar de ijzeren plaat waarop gerechten worden bereid. Tipan is de vernederlandste, of wellicht beter gezegd verchineesde, variant die decennialang een vaste plaats heeft ingenomen op de menukaarten van Chinees-Indische restaurants. Niet zozeer een bereidingswijze als wel een presentatievorm: een gerecht dat sissend en dampend op een gloeiend hete plaat aan tafel verschijnt. Het culinaire equivalent van een klein theaterstukje, waarbij het geluid doorgaans meer indruk maakt dan de etymologie. In deze recensie gebruik ik daarom het woord tipan, zoals de kaart ook aangeeft.
Bonte parade
We zijn met vijf mensen, dus een lange rij van gerechten passeert de revue. Voor deze recensie besluit ik per gerecht een korte beschrijving te geven. Hierbij dus de bonte parade aan smaakbelevingen van deze avond:
Chinese garnalen in pittige saus
Garnalen die zich badend presenteren in een rood-oranje saus waarvan de scherpte eerder verleidelijk dan agressief is. Zoet, zuur en chili voeren een zorgvuldig geregisseerde driehoeksverhouding, terwijl paprika en lente-ui voor wat fris tegenwicht zorgt.
Lamskoteletten Tipanyaki
Kleine lamskoteletten, mooi rosé gehouden, profiteren van de intense hitte van de teppanplaat. De lichte rooksmaak, de zachte vetrand en de gefrituurde uitjes vormen samen een gerecht dat meer diepgang bezit dan de bescheiden presentatie doet vermoeden.
Ossenhaas Tipanyaki
Dun gesneden ossenhaas, nauwelijks meer dan een zucht van de plaat verwijderd, ligt onder een garnituur van rode ui en krokant gefrituurde sjalot. Een gerecht dat niet grossiert in opsmuk, maar vertrouwt op de combinatie van mals rundvlees, zoetige ui en het weldadige aroma van de hete bakplaat.
Krokant gebakken garnalen
Hier geen subtiliteit maar textuur. Garnalen in een krokant omhulsel, overgoten met een glanzende hartig-pittige saus die zich vastklampt aan elk hoekje van het beslag. Een gerecht dat vooral bedoeld is om direct na serveren te worden verorberd.
Krokant gebakken buikspek
Buikspek met een korst die hoorbaar kraakt bij de eerste beet. Het vet is voldoende uitgesmolten om romigheid te geven zonder log te worden. De begeleidende saus voegt een zoete toets toe aan het verder uitgesproken hartige karakter.
Babi Pangang
Het nationale erfgoed van de Nederlandse afhaalchinees verschijnt hier onder een royale laag dieprode saus. Daaronder schuilt krokant geroosterd varkensvlees dat zorgt voor het noodzakelijke contrast tussen knapperigheid, vet en zoetzure rijkdom.
Chinese garnalen Tipanyaki
Garnalen rechtstreeks van de hete plaat, eenvoudig bereid met ui en lente-ui. Juist die eenvoud werkt in het voordeel van het gerecht: de natuurlijke zoetheid van de garnalen blijft volledig overeind.
Shanghai paksoi met pittige saus
Paksoi die nog voldoende stevigheid bezit om zijn groentekarakter te behouden. De pittige saus brengt kracht en diepte, maar de frisheid van de groente voorkomt dat het gerecht zwaar wordt.
Gewokte ossenhaas met groenten en pittige saus
Blokjes ossenhaas verdwijnen bijna onder een donker glanzende saus waarin paprika en ui voor kleur en frisheid zorgen. De saus is krachtig, hartig en pittig, maar laat voldoende ruimte voor de smaak van het rundvlees.
Nasi Goreng
Geen bijgerecht dat zich onzichtbaar maakt. Losse rijstkorrels worden begeleid door ei, lente-ui en krokante uitjes. De subtiele kruiding zorgt ervoor dat de nasi vooral bedoeld is als ondersteuning van de rijkere hoofdgerechten.
Gyoza (kippenpasteitjes)
Gefrituurde deegkussentjes met een sappige kippastei, afgewerkt met lente-ui en een donkere saus. De krokante buitenkant maakt plaats voor een zachte kern die precies levert wat men van een goede gyoza verwacht: comfort in mondgevoel en smaak.
Japanse sojabonen
Een kom vol groene peulen die meer doen dan de wachttijd tussen twee gangen opvullen. Licht gezouten, stevig van structuur en voorzien van een aangenaam nootachtig karakter. De ideale tegenhanger van de rijkere vlees- en sausgerechten.
Bami Goreng
Mie-noedels die niet verdrinken in olie, maar juist luchtig en veerkrachtig blijven. De combinatie van lente-ui en gebakken uitjes geeft het gerecht een aangename eenvoud die herinnert aan de betere Chinees-Indische keukens van weleer.
Daging Roedjak
Langzaam gegaard rundvlees in een donkere, kruidige (en pittige!) saus waarin zoet, zuur en specerijen elkaar voortdurend afwisselen. Het vlees valt bijna uiteen, terwijl de saus uitnodigt om elk laatste spoor met witte rijst op te nemen. Een van die gerechten die meer karakter hebben dan hun bescheiden uiterlijk doet vermoeden. Dit is toch wel mijn persoonlijke favoriet!
Gebakken banaan
De klassieke afsluiter van het Chinees-Indische repertoire. Een goudbruin jasje omsluit de zachte banaan, terwijl een royale sneeuwbui van poedersuiker de laatste restjes terughoudendheid van tafel veegt. Niet verfijnd, wel onweerstaanbaar.
Glimlach
De bediening verdient hier nadrukkelijk een vermelding. In een tijd waarin gastvrijheid steeds vaker wordt verward met efficiëntie, loopt bij het Sonsbeek Paviljoen personeel rond dat nog lijkt te begrijpen waar horeca oorspronkelijk voor bedoeld was. Gerechten worden niet neergezet maar gepresenteerd, vragen niet beantwoord maar opgelost, en dat alles met een glimlach die opvallend oprecht aandoet. Het soort bediening dat ongemerkt bijdraagt aan een geslaagde avond, juist omdat zij nooit de behoefte voelt zichzelf op de voorgrond te plaatsen.
Het Sonsbeek Paviljoen levert het overtuigende bewijs dat de Chinees-Indische keuken niet per definitie hoeft te eindigen in de culinaire middelmaat waartoe zij zich elders zo vaak laat verleiden. Dat de gerechten bovendien hun kwaliteit weten te behouden binnen een concept dat normaliter uitnodigt tot kwantiteit boven kwaliteit, mag worden beschouwd als een prestatie van formaat. Een groter compliment valt de uitbaters nauwelijks te maken.
Epiloog
En daarmee komt voor uw recensent een einde aan het culinaire seizoen 2025-2026. De pen wordt tijdelijk neergelegd, de notitieblokken verdwijnen in de la en de jacht op nieuwe gastronomische ontdekkingen maakt plaats voor een welverdiende zomerpauze. Medio september zullen mijn lieftallige disgenote en ik weer opduiken aan tafels in Arnhem en omstreken, gewapend met mes, vork en een gezonde dosis nieuwsgierigheid, om u opnieuw wegwijs te maken in het lokale horecalandschap.
Tot die tijd wens ik u, mede namens mijn tafeldame, een zomer zoals zij bedoeld is: rijk aan zonuren, goed gezelschap, fraaie flessen, lange terrasmiddagen en -avonden en maaltijden die het verdienen om nog lang te worden herinnerd. Eet smakelijk, drink verstandig en geniet volop. Tot in september.
