ARNHEM – De nieuwe Arnhemse coalitie wil blijven investeren in klimaat, vergroening, woningbouw en veiligheid. De rekening daarvoor leidde woensdagavond direct tot felle discussies in de gemeenteraad. Terwijl formateur Mark Coenders het akkoord presenteerde als een gezamenlijke visie voor de toekomst van Arnhem, richtte de oppositie haar kritiek vooral op de stijgende gemeentelijke lasten. OZB, afvalstoffenheffing, rioolheffing, parkeerkosten en de mogelijke terugkeer van diftar kwamen gedurende de avond herhaaldelijk terug.
Coalitie kiest voor investeren
Volgens de coalitie zijn de lastenverhogingen noodzakelijk om te kunnen blijven investeren in de stad. Fractievoorzitter Selda Yilmaz van PRO sprak over een bestuur dat kiest voor „lef en ambitie” in plaats van besturen vanuit angst. Zij wees op investeringen in veiligheid, groen, armoedebestrijding, sportvoorzieningen en andere publieke voorzieningen.
Ook D66 benadrukte dat het akkoord vooral draait om uitvoering. Fractievoorzitter Joris Brandts sprak over een volgende stap voor Arnhem, waarbij bestaande plannen worden doorgezet en de focus verschuift van beleid maken naar daadwerkelijk realiseren. Volgens hem wordt geïnvesteerd in woningbouw, onderwijs, economie, energietransitie, cultuur en mobiliteit.
Opvallend daarbij is dat veel onderdelen van het klimaat- en vergroeningsbeleid uit de vorige bestuursperiode overeind blijven. De coalitie houdt vast aan de ambitie van Arnhem als energiestad, investeert verder in klimaatmaatregelen en wil zelfs een gemeentelijk energiebedrijf oprichten. Daarmee blijft de groene koers van de afgelopen jaren grotendeels intact.
Oppositie richt zich op portemonnee
Vooral de SP, DENK, VVD en BurgerBelang Arnhem vielen de coalitie aan op de financiële gevolgen voor inwoners. SP-fractievoorzitter Gerrie Elfrink bracht meerdere keren voorbeelden in van werkende Arnhemmers die volgens hem tussen wal en schip dreigen te vallen. Hij noemde onder meer schoonmakers, thuiszorgmedewerkers, medewerkers in de kinderopvang en alleenstaande ouders die geen recht hebben op kwijtschelding van gemeentelijke belastingen, maar wel worden geconfronteerd met stijgende lasten.
Ook DENK vroeg aandacht voor de gevolgen voor huishoudens. Fractievoorzitter Yildirim Usta stelde dat de verhogingen kunnen oplopen tot honderden euro’s per jaar en vroeg de coalitie of was berekend wat een gemiddeld huishouden straks extra kwijt zal zijn. Op die vraag kwam tijdens het debat geen concreet bedrag op tafel.
VVD-fractievoorzitter Rebin Maref wees op verkiezingsbeloften van verschillende coalitiepartijen. Volgens hem hadden meerdere partijen zich eerder uitgesproken tegen belastingverhogingen, terwijl nu toch wordt gekozen voor een forse stijging van de gemeentelijke lasten.
Discussie over diftar laait opnieuw op
Een ander terugkerend onderwerp was de mogelijke terugkeer van diftar, waarbij inwoners betalen naar de hoeveelheid restafval die zij aanbieden. De invoering van een vergelijkbaar systeem leidde enkele jaren geleden tot grote weerstand in Arnhem en werd uiteindelijk via een referendum teruggedraaid. Oppositiepartijen herinnerden de coalitie daar meerdere keren aan en waarschuwden voor zwerfafval, afvaldumpingen en rattenoverlast.
De coalitie benadrukte dat nog geen definitief systeem is gekozen. Eerst wordt een nieuwe afvalvisie opgesteld waarbij verschillende vormen van afvalinzameling worden onderzocht. Daarbij worden ook verschillen tussen wijken en hybride systemen genoemd. Volgens de coalitie moeten lessen uit het verleden voorkomen dat eerdere problemen zich opnieuw voordoen.
Stap naar het midden?
Tijdens de formatie werd het akkoord door betrokkenen omschreven als een „stap naar het midden”. Toch bleek tijdens het debat dat vooral de financiële keuzes onderwerp van discussie zijn. Politiek gezien is het opvallend dat vier van de vijf coalitiepartijen ook deel uitmaakten van het vorige stadsbestuur. Hoewel het CDA de plaats van Volt heeft ingenomen, blijven veel bestaande plannen op het gebied van klimaat, vergroening en energietransitie overeind. Tegelijkertijd kiest de coalitie voor hogere inkomsten uit belastingen en heffingen om investeringen mogelijk te maken.
Daarmee lijkt de belangrijkste tegenstelling van het debat helder. Waar de coalitie spreekt over noodzakelijke investeringen in de toekomst van Arnhem, ziet de oppositie vooral een oplopende rekening voor inwoners. Die discussie zal de komende jaren waarschijnlijk vaker terugkeren wanneer de plannen uit het coalitieakkoord daadwerkelijk moeten worden uitgevoerd.
